CZY JESTEŚ UZALEŻNIONY? W następnym numerze: Ucieczka od wolności Konkurs na esej - ogłoszenie wyników

   Uzależnienia kojarzą nam się najczęściej ze skrajnymi postaciami "łagodzenia bólu istnienia" - z alkoholizmem, narkomanią, a ostatnio z anoreksją czy bulimią. Ale czy te śmiertelne choroby nie są w gruncie rzeczy ekstremalnymi formami naszych codziennych ucieczek od siebie i świata? Przecież każdy z nas miewa swoje "kryjówki", w których zaszywa się przed tym, co zbyt dotkliwe i niedogodne. W pewnym sensie wszyscy jesteśmy potencjalnie jakimiś "-holikami". Innymi słowy, nigdy nie możemy być pewni, że jesteśmy impregnowani na pokusę zniewolenia nałogiem. Refleksja nad uzależnieniami musi z konieczności prowadzić do namysłu nad kruchością ludzkiej kondycji i drzemiącymi w nas najgłębszymi tęsknotami.
   W niniejszym numerze postawiliśmy sobie zadanie możliwie wielostronnego naświetlenia natury uzależnień - głosy psychologów i psychiatrów uzupełniają wypowiedzi znawców duchowości i "wyzwolonych", którzy na własnej skórze poznali ciążenie nałogów. Kolektywna mądrość naszych autorów zbliża do zrozumienia paradoksalnej siły uzależnień, w której wyraża się tajemnica ludzkiego zła: "nie czynię tego, co chcę, ale to, czego nienawidzę" (Rz 7, 15).
   Pytanie: "Czy jesteś uzależniony?" stawiamy sobie i innym z nadzieją, że pozwoli nam ono - jak pisze Anselm Grün - odkryć to, czego najgłębiej pragniemy.
   Natomiast w rubryce "Diagnozy" prezentujemy tym razem esej Normana Daviesa, który - poruszając temat przymusowych przesiedleń - pisze o niebezpieczeństwach, ale i szansach związanych z powrotem "upiorów przeszłości".

4. Od redakcji


• DIAGNOZY
  5. Niemieccy wypędzeni powracają na scenę, Norman Davies, tłum. Andrzej Pawelec
  Powrót demonów przeszłości można też uznać za szansę na to, by wyplenić przekłamania i w końcu pozwolić duchom zasnąć w spokoju.

• TEMAT MIESIĄCA
  12. Manię w przemienić w tęsknotę, Anselm Grün OSB, tłum. Grzegorz Sowinski
  Kiedy walczę ze swoją manią, zawsze przegram. Zamiast walczyć z manią, powinienem się w nią wczuć i odkryć tęsknotę, która w niej tkwi. Powinienem się w nią wsłuchać i dostrzec, gdzie pojawiło się uzależnienie.

  26. Trzeźwość, uczciwość, godność, Wiktor Osiatyński

  Każdy ma w sobie jakieś pęknięcie, nawet gdy jest na pozór zdrowy i skuteczny. Każdy stara się to swoje pęknięcie jakoś zakłamać, ale też nie każdemu udaje się je dostrzec.

  39. Skapitulować, aby zwyciężyć, Ewa Woydyłło

  W tym paradoksie - bezsilność kontra moc - tkwi moim zdaniem najtrudniejszy dylemat terapeutyczny i największa przeszkoda w uwolnieniu się od nałogu dla większości alkoholików.

  51. Wirus przemocy, Z Jamesem Gilliganem rozmawia Łukasz Tischner

  Wszyscy potrzebujemy jakiegoś minimalnego poziomu poczucia własnej wartości i szacunku dla siebie samego, by nie obumarła w nas ta niezwykle krucha i podatna na zranienie konstrukcja psychologiczna, którą nazywamy "ja".

  68. ANKIETA: Świadectwa wyzwolonych, ks. Piotr Brząkalik, Lech Falandysz, Janusz z AA, Janusz Muniak, NN, XX

  W numerze poświęconym uzależnieniom nie mogło zabraknąć wypowiedzi osób, które wydobyły się z nałogu, przeżyły doświadczenie wewnętrznego wyzwolenia, bo przecież żadna teoria nie może zastąpić osobistego świadectwa. Naszych Autorów zapytaliśmy: Czego szukali w uzależnieniu? Jakie widzieli w nim dobro? Jak i gdzie znaleźli siły do wyrwania się z impasu? Czy stało się to raczej za sprawą zewnętrznej motywacji czy silnej woli? Jak wyglądał moment krytyczny, po którym zdecydowali się zerwać z uzależnieniem? Gdzie znajdują pomoc, gdy pojawiają się pokusy powrotu do dawnego życia? (Redakcja)

  96. Inspiracje

• TEMATY I REFLEKSJE
  97. MIDRASZE
  Pokolenie wieży Babel, Paweł Śpiewak
  Budowniczowie wieży budowali coś, co było kompletnie bezużyteczne, a robili to nie tylko dlatego, że pragnęli służyć innym bogom, ale dlatego że chcieli przekroczyć i pokonać granicę oddzielającą ich od Boga. Chcieli być panami siebie samych, dążyli do doskonałej samowystarczalności.

  103. RUBRYKA POD RÓŻĄ
  Historia z morałem, Małgorzata Łukasiewicz

  Za każdym razem wielki przypływ życia kończy się wielkim odpływem. Ostatecznie nie wiemy, czego chce Wokulski, nie wiemy, co zrobi, nie wiemy nawet, czego mu życzyć.

  108. KOŚCIÓŁ - MÓJ DOM
  Refleksje po "sprawie poznańskiej", Janusz Poniewierski

  Najważniejsze są pytania o Kościół - o jego struktury i o jego świętość. O głęboki kryzys, przed którym staje właśnie Kościół w Polsce. I o zainicjowany przez Papieża rachunek sumienia, który teraz - po Poznaniu - nie może dotyczyć wyłącznie przeszłości. Oraz o nawrócenie, które nie jest tylko słowem-wytrychem, użytecznym w głoszeniu kazań, ale rzeczywistością.

• ZDARZENIA - KSIĄŻKI - LUDZIE
  114. Uśpione źródła, Rozmawiają: Tadeusz Gadacz, Ryszard Kasperowicz, Jerzy Szacki, ks. Tomasz Węcławski i Łukasz Tischner
  130. Lekarz od przemocy, Wojciech Bonowicz
  136. Historia i demagogia, Damian Leszczyński
  142. Cnota ocalona, stracone złudzenia, January Weiner
  146. Miasto wybrane, Mateusz Matyszkowicz
  152. Beztroska wycieczka z Andrzejem Wróblewskim, Jan Michalski
  156. SPOŁECZEŃSTWO NIEOBOJĘTNYCH
  W poszukiwaniu leku, Józefa Hennelowa
  
  160. Rekomendacje
  
  163. JEDENASTA WIECZOREM
  O ośmiu wadach głównych, Jan Kasjan, tłum. ks. Arkadiusz Nocoń
  
  167. Summary
  
  168. Program Dni Tischnerowskich 2002