"Najczęściej słyszę, że z tych dzieci nic nie wyrośnie. Właśnie przeciwko takim opiniom się buntuję, bo wiem, że tworząc dzieciom dobre warunki rozwoju ich predyspozycji i zainteresowań, daję im szansę stać się muzykami, dziennikarzami czy aktorami, a przede wszystkim ludźmi, którzy przez życie będą iść z szacunkiem i z wyrozumiałością dla innych".
   Autor tych słów, Jacek Pikuła, ma trzydzieści cztery lata. Od 13 lat pomaga dzieciom z biednych katowickich rodzin¹. Zorganizował dla nich świetlicę i klub, stwarza im warunki do nauki. Placówkę humanitarno-opiekuńczą "Dzieciaki Jacka" założył w 1990 roku przy zborze ewangelickim w Katowicach. Nieliczna wtedy grupka jego podopiecznych mogła tam spożyć posiłek, odrobić lekcje, uczyć się angielskiego. Koncerty, imprezy, kursy i wycieczki zaczęły z czasem przyciągać coraz więcej dzieci. Trzeba było znaleźć dla nich nowe, większe miejsce.
    "Na ulicę Graniczną trafiliśmy, szukając takiej siedziby dla naszej placówki, która pomieściłaby wszystkich chętnych - mówi Jacek Pikuła. - Budynek podarowany przez Urząd Miasta Katowice był na początku całkowicie zdewastowany. Własnymi środkami wyremontowaliśmy go, razem z dziećmi wytapetowaliśmy, osadziliśmy okna, zrobiliśmy podłogi. Zagospodarowaliśmy 400 m² powierzchni użytkowej". Tym sposobem przy ulicy Granicznej powstała świetlica, klub dziecięcy, hotelik dla dzieci będących ofiarami przemocy, a także stolarnia i Klub Globtrotera. "W organizowanych przez nas imprezach z okazji Świąt, Mikołaja czy Dnia Dziecka uczestniczy rocznie nawet 5000 dzieci z ubogich rodzin" - podkreśla Pikuła.
   20 czerwca tego roku ośrodek jednak zamknięto. Budynek należący do "Dzieciaków Jacka" został przeznaczony do rozbiórki, ponieważ w tym miejscu ma przebiegać trasa średnicowa. Decyzji nie da się już, niestety, cofnąć. Jacek Pikuła dowiedział się o planach zagospodarowania tego terenu już po zakończeniu remontu. Urząd Miasta obiecał mu więc inny dom. Ale "ten budynek przekazano o rok za późno. To zdewastowana kamienica wymagająca znowu generalnego remontu. Ja nie mam wielkich wymagań, ale chciałbym, aby dzieci, którymi się opiekuję, miały chociaż w połowie tak dobre warunki, jak sprawcy ich nieszczęść w katowickiej izbie wytrzeźwień", mówi Pikuła.
   Rzecznik prasowy UM w Katowicach tłumaczy tę sytuację brakiem lokali o wymaganym przez Pikułę standardzie. "Nam też przecież bardzo zależy na funkcjonowaniu jego placówki. Gdyby przestała istnieć, byłaby to dla Katowic duża strata. Wiem, że teraz Jacek remontuje już ten nowy dom".
   Tymczasem nie tak łatwo zdobyć pieniądze - narzeka szef "Dzieciaków". Na razie trwa poszukiwanie sponsorów: rozesłał kilkaset listów z prośbą o pomoc. Nie ma jednak zbyt wielu ofiarodawców. Najczęściej pomagają mu mali, wcale nie bogaci przedsiębiorcy lub rzemieślnicy. Przekazują po tysiąc, dwa tysiące złotych. Na sto banków odpowiedział tylko jeden, a spore przedsiębiorstwo telekomunikacyjne swoją odmowę uzasadniło tym, że... dotuje jedynie duże przedsięwzięcia. Ale Jacek Pikuła ciągle jest optymistą. "W pokonywaniu tych wszystkich trudności - mówi - pomaga mi pogoda ducha i dzieci, które wnoszą w moje życie koloryt i sens".
   Według katowickiego MOPS w mieście jest około 3500 dzieci, które powinny otrzymywać pomoc socjalną. Te w najgorszej sytuacji mogą korzystać z pomocy kilkunastu świetlic środowiskowych w mieście. Jedną z nich, stale współpracującą z MOPS-em, jest świetlica Pikuły, która może przyjąć osiemdziesięcioro dzieci. Zdaniem Barbary Kowalczyk, dyrektor katowickiego MOPS, placówka Jacka jest wyjątkowa: "On w jej działalność angażuje się całkowicie, poświęca temu życie, swoją postawą pokazuje, jak można pomagać ludziom. Choć może sprawiać wrażenie idealisty bujającego w obłokach, w rzeczywistości jest niesłychanie sprawnym organizatorem i menedżerem, potrafi z ruder zrobić wspaniałe rzeczy, ma wiele talentów. Jego zapał i zaangażowanie sprawiają, że zdobywa sponsorów i właściwie jest niezależny. Od władz samorządowych otrzymuje tylko niewielkie dotacje".
    Oddajmy głos Jackowi Pikule: "Dostajemy niewielkie fundusze na osiemdziesięcioro dzieci, podczas gdy do świetlicy przychodzi ich zwykle około setki. Staram się przyjąć jak najwięcej potrzebujących, ale są oczywiście pewne ograniczenia". Do świetlicy mogą przychodzić tylko dzieci z rodzin ubogich posiadające aktualną decyzję administracyjną wydaną przez tutejszy ośrodek, do klubu natomiast może przyjść każde dziecko potrzebujące pomocy, jeśli tylko jest miejsce. Zajęcia są tak organizowane, by dzieci nie miały czasu się nudzić ani psocić. "Sprzątają, obierają ziemniaki, tłuką kotlety, są cały czas czymś zajęte. Za swoją pracę otrzymują specjalne kupony-pieniążki, za które mogą sobie coś kupić w sklepiku. Jedna dziewczynka za to, że regularnie przez rok pomagała, ťkupiłaŤ sobie rower górski. W ośrodku panują jasne reguły - jeśli coś jest nie tak, mówię o tym głośno. Jeśli ktoś komuś coś ukradnie, co też czasem się zdarza, to nie ukrywamy tego. Teraz, ze względu na przeprowadzkę i remont, nasza działalność trochę osłabła, ale nie zamarła zupełnie. W ruinach nowej placówki raz lub dwa razy w tygodniu spotykają się z dziećmi wolontariusze. Chciałbym przyspieszyć prace remontowe i oddać dom do użytku na Boże Narodzenie. Teren jest wystarczająco duży, by - prócz ponownego uruchomienia dotychczasowej działalności, czyli świetlicy, klubu oraz hoteliku - mógł powstać tutaj jeszcze plac zabaw przystosowany dla dzieci niepełnosprawnych oraz mieszkanie dla dwóch dziewcząt, które zostały pobite i zgwałcone. Pracy jest bardzo wiele, a brakuje nam jeszcze 200 tysięcy. Przy remoncie zostało zatrudnionych dziesięciu bezrobotnych, którym przecież musimy zapłacić..."
    Jacek Pikuła przyjmuje każdą pomoc. Tradycją już stały się jego uliczne występy w centrum Katowic, gdzie codziennie przez trzy godziny gra na gitarze i śpiewa. Mówi, że dzięki wsparciu przechodniów może kupić dzieciom pomoce szkolne albo przygotowywać im podwieczorki. Jeśli udałoby się zebrać kwotę potrzebną na ukończenie remontu i ponownie otworzyć ośrodek, dzieciaki Jacka znowu miałyby dom.
   
   Placówka Humanitarno-Opiekuńcza "Dzieciaki Jacka"
   40-008 Katowice, ul. Graniczna 3
   (+32) 259-87-03, 0501-931-581
   www.dzieciakijacka.republika.pl

DOROTA ROGALA, ur. 1974, absolwentka filologii polskiej UJ i dziennikarstwa PAT, pracuje w Wydawnictwie Znak.
   
   ¹ Jacek Pikuła otrzymał za swoją działalność społeczną m.in.: nagrodę Ministra Pracy i Polityki Społecznej, nagrodę Wojewody Katowickiego, Honorową Odznakę Miasta Katowice i Order Uśmiechu.

Agnieszka Sabor