Na naszych ekranach zawitał kolejny solidny serial inspirowany prawdziwymi wydarzeniami! Tym razem zobaczymy sześcioodcinkową serię, która przybliży widzom słynną sprawę zbrodni połanieckiej. Ta historia od wielu lat porusza, budzi wiele pytań i wątpliwości nie tylko wśród miłośników klimatów true crime. Sam scenariusz oparty został na reportażu Wiesława Łuki „Nie oświadczam się”. Kiedy serial „Wśród nocnej ciszy” zadebiutował na HBO Max? Premiera miała miejsce 13 listopada, a kolejne odcinki będą się ukazywać co piątek. Co jeszcze warto wiedzieć o tym nowym serialu w reżyserii Jana Holoubka?

Kiedy premiera serialu „Wśród nocnej ciszy” i gdzie oglądać?

Serial „Wśród nocnej ciszy” był mocno wyczekiwany przez wielbicieli prawdziwych historii i opowieści z czasów PRL. Premiera została zaplanowana w wyjątkową rocznicę wydarzeń przedstawionych na kartach reportażu Wiesława Łuki. W tym roku mija bowiem dokładnie 50 lat od zbrodni połanieckiej! Dlatego właśnie troskliwie zaplanowano daty emisji odcinków. Pierwszy z nich ukazał się 13 listopada, a kolejne będziemy oglądać co tydzień – w każdy piątek. Finał serii obejrzymy 18 grudnia, a więc bardzo blisko wigilijnej nocy, kiedy miały miejsce najważniejsze wydarzenia z serialu. Odcinki ukazywać się będą na platformie HBO Max.

O czym jest serial „Wśród nocnej ciszy”?

Cała akcja dzieje się w 1976 roku. W wigilijny wieczór trzy młode osoby giną pod kołami autokaru, ale czuć, że za ich śmiercią stoi jednak coś dużo bardziej mrocznego. Śledczy, z Henrykiem Maczkiem na czele, usiłują dotrzeć do prawdy. Wiedzą jednak, że nie będzie to łatwe – wśród mieszkańców miejscowości panuje zmowa milczenia, która sprawia, że rozwikłanie zagadki będzie trudniejsze, niż ktokolwiek przypuszczał. Scenariusz serialu został zainspirowany sprawą zbrodni połanieckiej, a ta w czasach PRL wstrząsnęła opinią publiczną.

Pierwszy odcinek, który wyemitowano 13 listopada, spotkał się z doskonałym odzewem publiczności. Zarówno recenzenci, jak i pozostali widzowie są pod ogromnym wrażeniem szczegółowości odtworzenia wydarzeń i klimatu wsi czasów PRL, a także poziomu gry aktorskiej. Według pierwszych recenzji sprawa jest jasna – „Wśród nocnej ciszy” to najlepszy serial tego roku, ale zawiera naprawdę mocne treści, które dla niektórych widzów mogą okazać się dość ciężkie, przytłaczające. Dlatego paradoksalnie korzystne dla niego jest to, że kolejne odcinki będzie można oglądać tydzień po tygodniu, a nie binge’ować. W ten sposób każdą część historii da się właściwie przetworzyć emocjonalnie. Widzowie dzięki temu skupią się w odpowiedni sposób na każdym z wątków tej niewiarygodnej opowieści, która wydarzyła się przecież naprawdę.

Obsada i twórcy

Ekipa, która pracuje przy serialu, to fachowcy znani polskim widzom z wielu innych produkcji. Ich nazwiska stanowią prawdziwą gwarancję sukcesu. Głównym sprawcą całego zamieszania jest reżyser Jan Holoubek, twórca hitowego „Heweliusza”, „Wielkiej wody” i współtwórca „Rojsta”. Scenariusz do większości odcinków stworzył Maciej Kowalewski (wyreżyserował również piąty z epizodów), z wyjątkiem pierwszego – ten napisał Piotr Konstantinow. A kto znajduje się w obsadzie? To aktorzy, których doskonale znamy z filmów i seriali. Rolę sołtysa Lecha Wojdy zagra Łukasz Simlat, a śledczego Henryka Maczka – Jędrzej Hycnar. Na ekranie zobaczymy również Adama Woronowicza, Justynę Wasilewską, Magdalenę Biegańską czy najbardziej zapracowanego aktora polskiej telewizji i kina – Tomasza Schuchardta.

„Nie oświadczam się” – książka, na której oparto serial

Scenariusz serialu oparto na reportażu Wiesława Łuki „Nie oświadczam się”, który na rynku ukazał się po raz pierwszy w 1981 roku. Po 35 latach reportażysta powrócił do sprawy, dzięki czemu powstało więcej treści, która ukazała się w rozszerzonym wydaniu. Skąd nietypowy tytuł książki? Zdanie „nie oświadczam się” oznacza „nie będę zeznawać”. Doskonale symbolizuje ono zmowę milczenia, która panowała wokół zbrodni i przez którą tak trudno było dotrzeć do prawdy. Reportaż Łuki to lektura obowiązkowa dla osób chcących poznać pełniejszy obraz tej dramatycznej sprawy.

Czy wiesz, że… zbrodnia połaniecka była inspiracją także dla książek niebędących reportażami? W przeszłości powstawały oparte na kanwie tej sprawy powieści. Wśród nich można wymienić książki „Wśród nocnej ciszy” Romana Bratnego czy „Połaniecka” Grzegorza Wielgusa. Także hitowe „Gołoborze” Macieja Siembiedy nawiązuje do wydarzeń z wigilii 1976 roku. Bardziej spostrzegawczy czytelnicy z pewnością zauważą, które wątki powieści Siembiedy były inspirowane tamtymi wydarzeniami.

Nieznane kulisy zbrodni połanieckiej: nowa książka już w 2027

Książka dostępna w przedsprzedaży w Księgarni Znak!

Zbrodnia połaniecka nie przestała nawet na chwilę rozbudzać wyobraźni dziennikarzy i badaczy ludzkiej natury. Dzięki temu już w styczniu 2027 roku do rąk czytelników trafi zupełnie nowa książka na temat tamtej sprawy. Mowa o tytule „Cicha noc. Nieznane kulisy zbrodni połanieckiej”, którego autorem jest dziennikarz Wojciech Malicki. Sprawa tej krwawej zbrodni spędzała mu sen z powiek od lat: przez trzy dekady próbował odkryć, co naprawdę wydarzyło się na trasie między Połańcem a Zrębinem. Dotarł do świadków, rozmawiał z rodzinami tych, którzy mają krew na rękach. Udało mu się nawet porozmawiać z jednym z morderców. To wyjątkowe świadectwo, książka wypełniająca luki w wiedzy na temat tamtej zbrodni: najpełniejsze dostępne śledztwo w tym zakresie. Warto uzupełnić nią swoją wiedzę. Premiera już 13 stycznia 2027 roku!

Zbrodnia połaniecka – co wydarzyło się w Wigilię 1976 roku?

Uwaga, spoilery! Jeśli nie zapoznaliście się z treścią reportażu „Nie oświadczam się” ani pierwszymi odcinkami serialu „Wśród nocnej ciszy”, te informacje mogą zdradzić fabułę. Jednocześnie zaznaczamy, że całość wydarzyła się naprawdę – tę mroczną historię napisało życie.

Tłem dla zbrodni był konflikt rodzin ze Zrębina: Kalitów i Sojdów. W serialu ich nazwiska zostały delikatnie zmienione, ale od razu można zorientować się, kto jest kim. W noc wigilijną, na trasie między Zrębinem a Połańcem, giną wracający z pasterki Krystyna Łukaszek, jej mąż Stanisław oraz jej 12-letni brat Mieczysław Kalita. Oficjalna wersja głosi, że zabiło ich potrącenie przez autobus. Jego pasażerowie (około 30 osób) złożyli przysięgę milczenia – nie zdradzą, co tak naprawdę wydarzyło się tamtej nocy. A wydarzyło się morderstwo upozorowane jako wypadek drogowy. Śledztwo jednak prowadzone było nieudolnie – początkowo zbagatelizowano jakiekolwiek dowody świadczące o tym, że do śmierci ofiar doszło w zupełnie inny sposób, niż się wydawało. Powoli jednak prawda zaczęła wychodzić na jaw: zmowę milczenia przerwało dwóch chłopców.

Prawda czy fikcja? Co w serialu jest prawdziwe

W serialu trudno jest odtworzyć dosłownie i bez zmian całą sytuację. Często twórcy korzystają z pewnych uproszczeń lub chcą dobitniej przedstawić dany aspekt wydarzeń. Z tego względu należy pamiętać, że serial „Wśród nocnej ciszy” od HBO Max to nie dokument, a jedynie seria inspirowana prawdziwymi wydarzeniami. Możemy być pewni, że faktyczne elementy głośnej sprawy zostaną potraktowane z należytym szacunkiem, ale nie powinniśmy traktować scen z serialu jako realnego źródła historycznego. Część kontekstów z pewnością zostanie pominięta, a niektóre wątki będące owocem wyobraźni scenarzystów – włączone do odcinków, by dopełnić lepiej historię. Aby poznać sprawę zbrodni połanieckiej taką, jaka była faktycznie, trzeba więc koniecznie sięgnąć po reportaż „Nie oświadczam się”, a by pogłębić swoją wiedzę – poszukać informacji również w innych źródłach: artykułach, kronikach, a także podcastach i książkach true crime.

„Wśród nocnej ciszy”: kiedy następne odcinki?

Ponieważ twórcy zdecydowali się nie udostępnić całego serialu od razu, każdego tygodnia będziemy otrzymywać jego nowy odcinek. Czy to trafna decyzja? Zdania na ten temat są podzielone. Nie brakuje widzów, których męczy i denerwuje czekanie na kolejną odsłonę serialu. Wielu jest jednak osób zadowolonych, że pomiędzy odcinkami znajdzie się dla nich przestrzeń do refleksji i dyskusji na temat tej potwornej zbrodni. Niezależnie od tego, do której grupy należymy, odcinki serialu „Wśród nocnej ciszy” ukazywać się będą co tydzień. Oto rozpiska emisji kolejnych odsłon serii:

  • 1. odcinek: 13 listopada
  • 2. odcinek: 20 listopada
  • 3. odcinek: 27 listopada
  • 4. odcinek: 4 grudnia
  • 5. odcinek: 11 grudnia
  • 6. odcinek (finał!): 18 grudnia
Spodobał Ci się artykuł? Podziel się nim: