Nie żyje Wiesław Myśliwski, wybitny polski pisarz, dwukrotny laureat Nagrody Literackiej „Nike”, w 1997 i 2007 roku. Wiadomość o śmierci pisarza podał „Tygodnik Powszechny”.
Do najbardziej znanych dzieł pisarza należą powieści „Traktat o łuskaniu fasoli”, „Widnokrąg” czy „Kamień na kamieniu”. Twórczość Wiesława Myśliwskiego kojarzona była z nurtem chłopskim w literaturze. Autor przez pół wieku stanowił nieodłączny element polskiego krajobrazu literackiego.
Korzenie i twórczość Myśliwskiego
Wiesław Myśliwski urodził się 25 marca 1932 roku w Dwikozach pod Sandomierzem. Od najwcześniejszych lat trwał w swego rodzaju zawieszeniu między światem inteligenckim i światem chłopskim. Wynikało ono z pochodzenia rodziców pisarza. Ojciec był z rodziny mieszczańskiej, pracował jako urzędnik, brał udział w wojnie polsko-bolszewickiej, a matka wywodziła się ze środowiska ludowego, działała m.in w Związku Młodzieży Wiejskiej „Wici”. Wpływ tego kontrastu i sentyment, wdzięczność wobec kultury chłopskiej przez cały czas widoczne były w twórczości Myśliwskiego. Ze szczególnym szacunkiem odnosił się do wagi słowa mówionego oraz tradycji pozaliterackich.
W 1956 roku ukończył filologię polską na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim. Jeszcze przed literackim debiutem był mocno zaangażowany w świat literacki, bo związał wiele lat życia z pracą redaktorską. Pracował w Ludowej Spółdzielni Wydawniczej, kwartalniku „Regiony”, dwutygodniku „Sycyna”. W tym segmencie kariery i w wymienionych redakcjach sprawował rozmaite funkcje: był asystentem redaktora, redaktora, kierownikiem redakcji literatury współczesnej, zastępcą redaktora, a w końcu redaktorem naczelnym.
Jego najgłośniejszym osiągnięciem jest zdecydowanie dwukrotnie otrzymana Nagroda Literacka „Nike”: za powieści „Widnokrąg” (1997) oraz „Traktat o łuskaniu fasoli” (2007). Wiesław Myśliwski był także laureatem wielu innych prestiżowych wyróżnień świata literatury, do których zaliczyć można choćby Nagrodę im. Alfreda Jurzykowskiego, Nagrodę Literacką Gdynia, Nagrodę Literacką im. Władysława Reymonta, Złote Berło Fundacji Kultury Polskiej czy Nagrodę Literacką m.st. Warszawy. Twórczość Myśliwskiego doceniano również poza granicami Polski. Otrzymał m.in. nowojorską The Best Translated Book Award i Grand Prix Litteraire de St. Emillion. Z całą pewnością jest to pisarz, który na stałe wpisał się w zbiorową świadomość polskich czytelników i zostanie w niej na długie lata.
(ciąg dalszy artykułu pod postem)
Wiesław Myśliwski: pisarz „osobny”
Wiesław Myśliwski zawsze był pisarzem, który nie pozwalał się szufladkować ani zamknąć w schematach. Nie należał też do żadnych grup literackich. Jego mechanizm tworzenia charakteryzował się spokojem połączonym z utrzymywaniem prostoty. Książki pisał długo, co nie przystawało do współczesnych trendów literackich. Potrafił milczeć przez dekadę, ale gdy ukazywała się już jego powieść, cały czytelniczy świat wstrzymywał oddech, wiedząc, że lektura będzie wyjątkowym doświadczeniem. Biografia Wiesława Myśliwskiego to biografia pracy nad tekstem. Proces twórczy mógł trwać i trwać, a pisarz go nie pospieszał, wierząc, że język zasługuje na to, by być jak najlepiej dopracowanym. Tu znaczenie miało każde zdanie, więc Myśliwski starannie cyzelował każde z nich, stroniąc przy tym od wystąpień publicznych. Choć przez lata mieszkał w Warszawie, próżno było szukać go na świeczniku wielkich imprez. Szczególnie w późniejszych latach życia pisarza każdy udzielony przez niego wywiad był prawdziwym wydarzeniem, nie tylko dla fanów jego twórczości, ale przede wszystkim dla osób zorientowanych w polskim krajobrazie literackim.
(ciąg dalszy artykułu pod postem)
Książki Wiesława Myśliwskiego
Wiesław Myśliwski nie należał nigdy do pisarzy płodnych, w każdym razie nie we współczesnym nam rozumieniu takich słów. W ciągu ponad pół wieku pracy literackiej opublikował zaledwie kilka powieści i dramatów. Jednak każda z jego książek zostawia w czytelniku trwały ślad, bo autor zamiast gonić za nowinkami, konsekwentnie eksplorował te same, fundamentalne tematy: pamięć, przeznaczenie i to, jak język (w szczególności mowa zamiast pisma) kształtuje naszą rzeczywistość.
Jego droga pisarska to ewolucja – od gęstych opisów życia wiejskiego po późniejsze, niemal filozoficzne monologi, gdzie akcja schodzi na dalszy plan. Oto najważniejsze punkty na literackiej mapie Wiesława Myśliwskiego.
Powieści
- „Nagi sad” (1967): debiut; przejmująca, intymna opowieść o relacji ojciec-syn,
- „Pałac” (1970): metaforyczna historia chłopa Jakuba, który „przymierza” życie arystokraty; studium chłopskich marzeń, ambicji, pokaz intensywnych kontrastów,
- „Kamień na kamieniu” (1984): powieść monumentalna; filozoficzna opowieść o ludzkim życiu i świecie,
- „Widnokrąg” (1996): wielka rzeka wspomnień; historia wielowymiarowa, w której główną rolę odgrywa pamięć,
- „Traktat o łuskaniu fasoli” (2006): książka-rozmowa: narrator łuska fasolę i opowiada o swoim życiu pełnym przypadków. To powieść o tym, co tak naprawdę kształtuje nasze życie,
- „Ostatnie rozdanie” (2013): słowo refleksji na temat wpływu wyborów dokonywanych w młodości na los człowieka dojrzałego,
- „Ucho Igielne” (2018): ostatnia powieść Wiesława Myśliwskiego, pełna spokoju i refleksji. Tu starość spotyka się z młodością na wąskich schodach sandomierskiego wąwozu. Opowieść przenikliwa, symboliczna, medytacyjna w swojej wymowie.
Dramaty
- „Złodziej” (1973): duszny, psychologiczny, studium ludzkiej natury w sytuacji ekstremalnej,
- „Klucznik” (1978): prawdopodobnie najbardziej znany dramat Myśliwskiego; opowieść o końcu pewnej epoki,
- „Drzewo” (1988): utwór stanowiący swego rodzaju pomost między teatrem a późniejszymi powieściami Myśliwskiego (takimi jak „Widnokrąg”),
- „Requiem dla gospodyni” (2000): późniejszy tekst, który jest pożegnaniem z dawną kulturą wiejską; rzecz o świecie, który przeminął.
Pożegnanie Wiesława Myśliwskiego
Jak informuje Polska Agencja Prasowa (powołując się na rodzinę pisarza), pogrzeb Wiesława Myśliwskiego odbędzie się 17 kwietnia. Wybitny twórca spocznie na Powązkach Wojskowych. Uroczystości pogrzebowe rozpoczną się o godzinie 14:00.
Dodaj komentarz