Czym w ostatnich tygodniach żył świat książki? Jakie werdykty wywołały najwięcej dyskusji, a czyje nazwiska rozgrzały do czerwoności polskie i zagraniczne jury? W kolejnym odcinku naszej prasówki zbieramy dla Was najważniejsze newsy z literackiego uniwersum. Ostatni miesiąc upłynął pod znakiem wielkich nagród i ogłoszeń list wyróżnionych. Przeprowadzamy Was przez te wszystkie informacje: od grona nominowanych do „Nike” i shortlisty Nagrody im. Witolda Gombrowicza, przez triumfy znanych autorów na polu kryminału i w świecie reportażu, aż po rozstrzygnięcia Międzynarodowego Bookera i Wrocławskiej Nagrody Poetyckiej Silesius. Sprawdźcie, które książki zdominowały ostatni miesiąc w opinii krytyków i już teraz zasługują na miejsce w Waszych domowych bibliotekach!
Kolejne listy nominowanych do polskich nagród literackich
Polskie nagrody literackie odsłaniają jeszcze więcej kart! Znamy nominacje, które będą w najbliższych miesiącach na ustach wszystkich pasjonatów literatury. Mamy więc złą wiadomość dla Waszych list książek do przeczytania w najbliższym stanie – bo stanowczo się powiększą… Nie czekajcie jednak i koniecznie zabierzcie się za nadrabianie jak najszybciej.
Nagroda Literacka „Nike”
Najbardziej wyczekiwana literacka lista roku jest już z nami! Poznaliśmy nominowaną dwudziestkę tytułów. Wśród nich znajduje się jeden laureat. Która książka nim zostanie? Dowiemy się już w październiku.
Pełną listę nominowanych sprawdzisz w naszym artykule!
Górnośląska Nagroda Literacka „Juliusz”
To ważna informacja dla wielbicieli polskiej biografistyki, ponieważ właśnie biografie znajdują się w centrum zainteresowania kapituły tej konkretnej nagrody. „Juliusz” jest przyznawany autorom biografii napisanych po polsku od 2019 roku. Na krótkiej liście nominowanych za książkę wydaną w 2025 roku znaleźli się:
- Maria Ciesielska i Anna Wacławik – „Fleck. Ocalony przez naukę” (Agora)
- Łukasz Garbal – „Wańkowicz. Życie na kraterze” (Czarne)
- Krzysztof Iszkowski – „Idol. Życie doczesne i pośmiertne Karola Marksa” (Agora)
- Krzysztof Łapiński – „Najmądrzejszy. Biografia Sokratesa” (Agora)
- Piotr Szarota – „Felicita! Psychobiografia Felicity Vestvali” (Krytyka Polityczna)
Pozycje te wyłoniono z 52 nadesłanych kandydatur. Trzeba przyznać, że konkurencja była spora – bo rynek polskich biografii znacząco przybiera na sile. Warto zauważyć, że spośród wymienionych pozycji aż dwie znalazły się także na liście nominowanych do „Nike”, a są to „Najmądrzejszy” oraz „Życie na kraterze”. Rola biografii staje się więc w polskiej literaturze coraz bardziej istotna – warto obserwować jej rozwój.
Nagroda im. Witolda Gombrowicza: krótka lista
W poprzednim przeglądzie literackich wiadomości znalazła się informacja na temat długiej listy kandydatów do tej nagrody. Od tamtego czasu kapituła zdążyła wyłonić oficjalną listę nominowanych. Najwyższa pora więc podać jej skład:
- Marcin Oskar Czarnik, „Trzy dni, trzy noce” (Filtry),
- Marcin Czub, „Natura dziury” (Ha!art),
- Dorota Grabek, „Zmartwychwstanki” (Czarne),
- Emila Konwerska, „Rzeczy robione specjalnie” (ArtRage),
- Arek Kowalik, „Dźwięki ptaków” (ArtRage).
Te nazwiska warto znać, jeśli chce się orientować w kształcie współczesnej polskiej prozy. Do kogo trafi wyróżnienie? Wyniki poznamy we wrześniu!
Nagroda im. Ryszarda Kapuścińskiego
Na polskim rynku reportaż cieszy się bardzo dużą popularnością. Dla najlepszych książek w tym gatunku przeznaczone jest prestiżowe wyróżnienie: Nagroda im. Ryszarda Kapuścińskiego, którą rokrocznie przyznaje się podczas Międzynarodowych Targów Książki w Warszawie. Kto otrzymał ją w tym roku? Laureatem został brytyjski dziennikarz Peter Pomerantsev za książkę „Propagandysta, który przechytrzył Hitlera. Jak wygrać wojnę informacyjną”. Nagrodzony reportaż to porywająca opowieść o Seftonie Delmerze, który prowadził brawurowe akcje dywersyjne za pomocą założonej przez siebie eksperymentalnej stacji radiowej nadającej w III Rzeszy. Choć książka opowiada o odległych czasach, jej przekaz jest bliższy, niż mogłoby się wydawać. Jest to w końcu historia o wojnie informacyjnej – stanowi więc udaną, ale niepokojącą diagnozę współczesności. Z pewnością warto nadrobić tę pozycję, jeśli jeszcze jej nie przeczytaliście!
Nagroda Wielkiego Kalibru
Przenosimy się w rejony literatury kryminalnej! To właśnie w tej dziedzinie pisarze nagradzani zostają Nagrodą Wielkiego Kalibru. Wśród laureatów wyróżnienia można znaleźć nazwiska takie jak Wojciech Chmielarz, Robert Małecki, Marek Krajewski, Mariusz Czubaj czy Anna Kańtoch. W 2026 roku otrzymał je zaś Maciej Siembieda za książkę „Gołoborze”. Siembieda dopisuje w ten sposób kolejną pozycję do listy nagród i wyróżnień, które zbiera ta wyjątkowa powieść. Polacy pokochali „Gołoborze”! A warto wspomnieć, że szum wokół książki Siembiedy zdecydowanie nie mija. Dopiero co znalazła się przecież na liście pozycji nominowanych do Nagrody Literackiej „Nike”. Trwają również prace nad filmową adaptacją powieści. Gratulujemy i trzymamy kciuki za dalsze sukcesy „Gołoborza”.
Nagrody na międzynarodowej scenie literackiej
Na koniec rzut oka na literaturę światową i to, co czyta się poza naszymi granicami.
Międzynarodowa Nagroda Bookera
To prestiżowe wyróżnienie każdego roku udowadnia, że dobra literatura nie zna barier – ani tych językowych, ani geograficznych. Pozwala poszerzyć literackie horyzonty i zajrzeć w strony świata, których na co dzień nie odwiedzamy. Kto został więc laureatem tej nagrody w 2026 roku? Międzynarodowy Booker 2026 trafił do tajwańskiej pisarki Yáng Shuāng-zǐ i książki „Taiwan Travelogue”. Na razie nie znajdziemy jej jeszcze na półkach polskich księgarń, ale to kwestia czasu. „Taiwan Travelogue” ukaże się bowiem w Polse już wkrótce – nakładem wydawnictwa Znak Literanova.
Więcej na temat Międzynarodowego Bookera i „Taiwan Travelogue” przeczytasz w tym artykule!
Nagroda Literacka Europy Środkowej Angelus
Wyścig po jedno z najważniejszych wyróżnień dla pisarzy z naszej części kontynentu wkracza w decydującą fazę. Nominacje pokazują, jak bolesna, ale i fascynująca jest historia i współczesność Europy Środkowej.
- Uładzimier Arłoŭ, „Tańce nad miastem. Trzy opowieści”, tłum. Bohdan Zadura (Państwowy Instytut Wydawniczy) – Białoruś
- Marek Bieńczyk, „Rondo Wiatraczna” (Karakter) – Polska
- Darko Cvijetić, „Czemu na podłodze śpisz”, tłum. Dorota Jovanka Ćirlić (Noir sur Blanc) – Bośnia i Hercegowina
- Joanna Czeczott, „Cisza nad stepem. Kazachstan i pamięć o Rosji”, Wydawnictwo Czarne (Polska)
- Slavenka Drakulić, „Bajki o komunizmie”, tłum. Katarzyna Taczyńska i Wojciech Tworek (KEW) – Chorwacja
- Georgi Gospodinow, „Ogrodnik i śmierć”, tłum. Magdalena Pytlak, (Wydawnictwo Literackie) – Bułgaria
- Julia Ilucha, „Moje kobiety”, tłum. Katarzyna Fiszer (KEW) – Ukraina
- László Krasznahorkai, „A świat trwa”, tłum. Elżbieta Sobolewska (Czarne) – Węgry
- Milena Marković, „Dzieci”, tłum. Dorota Jovanka Ćirlić (Warstwy) – Serbia
- Péter Nádas, „Historie równoległe: Nieme imperium”, tłum. Elżbieta Sobolewska (Biuro Literackie) – Węgry
- Zyta Rudzka, „Tylko durnie żyją do końca” (W.A.B) – Polska
- Kateřina Tučková, „Bílá Voda”, tłum. Julia Różewicz (Afera) – Czechy
- Ewa Wieżnawiec, „O wilku mówiono w izbie”, tłum. Małgorzata Buchalik (KEW) – Białoruś
- Serhij Żadan, „Arabeski”, tłum. Michał Petryk (Czarne) – Ukraina.
Nadrób zaległości czytelnicze i poznaj nominowane książki
Gdzie znajdziesz książki, które mają szansę na wszystkie opisane wyróżnienia? W jaki sposób zapoznasz się z kandydatami do najważniejszych literackich nagród? Spokojnie! Nagradzane i nominowane tytuły, od obiecujących debiutantów do specjalistów w dziedzinie kryminału i reportażu, znajdziecie w Księgarni Znak.













Dodaj komentarz