Chwała Wielkopolski Piotr Reza Cholewicki

Książka

Powieść historyczna, nie aż tak często Powstaniu Wielkopolskiemu jest dedykowana; przez naszego, lokalnego autora napisana. Z jakże dużą ciekawością, wręcz niecierpliwością przeczytałem tę wyjątkową książkę. Tak to odbieram. Powieść, jednak nie dotyczy tylko udanego zrywu powstańczego Wielkopolan. Myślę, że wydarzenie, walki, trochę inaczej opisane; stanowią tło dla obrazu społecznego, losów i uwikłania głównego bohatera Piotra Surrę w Wielką Wojnę, a po jej zakończeniu w kolejne walki już na rodzinnej ziemi. Niezwykle interesujące są wzajemne stosunki pomiędzy Niemcami, a Polakami mieszkającymi od zawsze jako sąsiedzi. Dialog z właścicielem młyna to przykład poprawnych relacji z sąsiadami. Autor nie stosuje prostych stereotypów podręcznikowych, o schematycznych liniach podziału: oni - my. Główny bohater uczestniczy w powitaniu Nowego 1919 roku w hotelu Wernera, lokalnego niemieckiego przedsiębiorcy. Pomimo, że miasto nie jest wymienione z nazwy wiemy dokładnie, że głównym teatrem powstańczych wydarzeń jest moje rodzinne miasto, a nawet lokalizacja gajówki kojarzy mi się jednoznacznie, z nie tak odległą, nieistniejącą już miejscowością. Dokładność opisów ulic, lokalizacji, detali architektonicznych i osób nie pozostawia żadnych wątpliwości, gdzie jestem. To fascynujące dla mnie, a dla innych czytelników może być wskazówką, jak wyglądało Powstanie Wielkopolskie w małych miastach i miasteczkach. Powieść wciąga następującymi po sobie zdarzeniami, dużo się dzieje, a dla mnie najbardziej ciekawy jest opis patrolu wojskowego z Biedruska, rady żołnierskie, zniechęcenie do kolejnych walk ze strony Niemców. Powstańcy wykorzystali idealnie ten moment. Piotr Cholewicki pokazuje nam głównego bohatera jako człowieka z krwi i kości, w tęsknocie do normalności, spokoju i miłości, nie dekującego się, gdy po powrocie do kolejnej wojny trzeba przystąpić. Wielka Wojna w retrospektywie wraca do Piotra Surry: okopy, rzeź, gaz, maski, kolejne dostawy mięsa armatniego, ciągle to wraca. Polecam każdemu tę książkę, by lepiej zrozumieć, dlaczego Wielkopolska wygrała. Czyta się to bardzo dobrze, akcja wydarzeń jest wartka, a retrospektywa dodaje wartości poznawczej.