Dziewczyna z mgły

Książka

Carla Montero to autorka, której książki od razu trafiły w mój gust. Już od pierwszej, którą przeczytałam ("Ogród kobiet"), wiedziałam, że jej styl mi się podoba. Jej powieści mają charakterystyczny schemat: łączą historię, tajemnicę, zamkniętą przestrzeń i powoli odsłaniają prawdę. Klimatem przypominają mi książki Agathy Christie, bo nie są pełne szybkiej akcji, lecz mają duszny, tajemniczy nastrój. "Dziewczyna z mgły" to najnowsza powieść Montero, która przenosi nas głównie na Wyspę Man w 1938 roku. Od początku widać, że czas i miejsce akcji nie są przypadkowe. Ta niewielka wyspa położona pośrodku Morza Irlandzkiego od lat słynie z prestiżowych wyścigów samochodowych. Wydaje się luksusową oazą spokoju, która mimo napięć i zagrożeń, nadal pozostaje miejscem bezpieczeństwa i komfortu, funkcjonując jak odrębny świat, odcięty od reszty Europy. Surowe klify, rozległe wrzosowiska i gęste mgły dodają temu miejscu atmosfery izolacji i napięcia. Zamknięta przestrzeń wiejskiego dworu Thier-Babban, należącego do brytyjskiego magnata prasowego i członka zarządu Royal Automobile Club, Amosa Whitleya, sprawia wrażenie miejsca, w którym każda rozmowa, każde spotkanie i każdy gest nabierają znaczenia, a emocje bohaterów z każdym dniem stają się coraz intensywniejsze. Spotykają się tam kierowcy różnych narodowości, o odmiennych poglądach, a wyścig staje się jedynie pretekstem do pokazania świata stojącego na granicy wojny. Zakulisowe gierki, ambicje kierowców i szefów drużyn oraz najnowocześniejsze technologie coraz mocniej mieszają się z ideologią, propagandą, ambicjami, uprzedzeniami i wzajemnymi pretensjami. Wszystko to dodatkowo zderza się z problemami lokalnej społeczności oraz działalnością siatki sabotującej wyścig, co jeszcze bardziej wpływa na fabułę, wykraczając poza sport i rywalizację na torze. Dużą siłą tej opowieści są postacie. Każda z nich wnosi do narracji coś unikalnego: napięcie, podejrzliwość, ciężar przeszłości, uczucie samotności, dziecięcą delikatność lub własne motywacje. Nawet postacie drugoplanowe nie pełnią jedynie roli tła dla głównych wydarzeń, lecz tworzą złożoną sieć relacji, sekretów i niedopowiedzeń. W tle rozgrywają się dramaty, romanse, intrygi i konflikty, które z każdą stroną pogłębiają się niczym gęsta mgła. Autorka z mistrzowską precyzją ukazuje odczucia bohaterów, ich emocje oraz dylematy, co pozwala zanurzyć się w opisywane sytuacje. Główną bohaterką jest Mila Kovac, młoda Hiszpanka, która w świecie wyścigów zyskała już pewną sławę. Przyjeżdża na wyspę po śmierci męża, Antona Behry, który nieco ponad rok wcześniej zginął w tragicznym wypadku podczas wyścigu. Ta strata mocno ją przygnębiła i pogrążyła w smutku. Gdy kończy się śledztwo w sprawie jego śmierci, Mila ma wciąż wrażenie, że inspektor Lafont podejrzewa ją o zabójstwo. To ją niepokoi, a informacja o wznowieniu śledztwa nie tylko wpływa na jej decyzje, ale też budzi w czytelniku dodatkowy niepokój i poczucie, że nic z tego, co zostało z odkryte nie jest oczywiste. Rywalizacja na torze szybko schodzi na drugi plan, a Mila musi zmierzyć się nie tylko z innymi zawodnikami, ale też z własnymi wspomnieniami, oczekiwaniami innych, niespodziewanym uczuciem i strachem. Podobało mi się ukazanie, jak wymagające i niebezpieczne były wyścigi samochodowe w latach 30, a także rola, jaką odgrywały kobiety w tym świecie. Sport ten przedstawiony został nie tylko jako rywalizacja z przeciwnikami, lecz także jako pasja pełna ryzyka i adrenaliny. Kierowcy byli zarówno podziwiani, jak i postrzegani jako szaleńcy igrający ze śmiercią, ponieważ samochody w tamtym były bardzo szybkie, brakowało odpowiednich zabezpieczeń, a wypadki często kończyły się tragicznie. Kobiety ścigające się z mężczyznami musiały nieustannie udowadniać swoją wartość, zmagały się z uprzedzeniami, lekceważeniem oraz trudnymi realiami epoki. Świetnie podkreśla to wątek Elizabeth Arden, znanej z perfum, które uwielbiam. Po raz pierwszy w historii marka kosmetyczna chciała wesprzeć zawodniczkę wyścigową. Niekoniecznie dlatego, że Mila jest najlepsza, ale dlatego, że jest kobietą, którą można pokazać mediom w eleganckim wydaniu oraz wykorzystać jej sytuację i zagubienie po śmierci męża w celach marketingowych. To pokazuje, że już wtedy sport zaczynał łączyć się z reklamą i wizerunkiem dla zysku. Po lekturze tych kilku zdań widać, że tytuł "Dziewczyna z mgły" ma kilka znaczeń. Nie odnosi się tylko do przydomka głównej bohaterki. Symbolizuje zagubienie bohaterów, ukrywane sekrety oraz tworzy niepowtarzalny klimat powieści. Mgła odgrywa kluczową rolę, separując bohaterów i ukrywając prawdę, którą powoli odsłania. Dodatkową zachętą do ściągnięcia po tę książkę może być obecny w niej Polski wątek oraz przeskok czasowy z 1939 do 1946 roku, który domyka fabułę i pokazuje, że wojna nie była jedynie tłem historycznym, lecz realnie wpłynęła na losy bohaterów i zakończyła pewną epokę w świecie wyścigów. Dzisiejsza Formuła 1 i wyścig Le Mans to zupełnie inny świat.