Polska Piastów Paweł Jasienica

Książka

Królowie to też ludzie: Recenzja „Polski Piastów” Pawła Jasienicy Zanim zaczniesz czytać „Polskę Piastów”, musisz wiedzieć jedno: to nie jest podręcznik do historii. Jeśli historia kojarzy Ci się z wkuwaniem dat bitew, których nazwy trudno wymówić, oraz z listą traktatów, o których nikt nie pamięta, zapomnij o tym. Autor robi coś zupełnie innego. On opowiada historię tak, jakby siedział z Tobą przy piwie i relacjonował najgorętsze newsy z dworu, który istniał tysiąc lat temu. Jasienica bierze na warsztat początki naszego państwa od legendarnych korzeni, przez chrzest, aż po śmierć Kazimierza Wielkiego. Ale zamiast suchych faktów dostajemy esej historyczny. Autor analizuje, dlaczego dany król podjął taką, a nie inną decyzję. Zastanawia się, co by było, gdybyśmy poszli w stronę zachodnią, a nie wschodnią. To historia żywa, pełna emocji, błędów i genialnych przebłysków naszych przodków. Wydawnictwo MG stanęło na wysokości zadania książka jest wydana przejrzyście, z szacunkiem do tekstu, który mimo upływu lat (pierwsze wydanie to lata 60.!) wciąż czyta się „jednym tchem”. Moje 3 powody, dlaczego warto przeczytać tę książkę: Styl, który wciąga. Jasienica pisał piękną polszczyzną, ale taką „ludzką”. Nie używa skomplikowanego żargonu naukowego. Jego wywód jest logiczny, błyskotliwy i często bardzo subiektywny., i to jest super! Nie musisz się z nim zgadzać, ale jego argumentacja zmusza Cię do myślenia. Autor pokazuje, że nasi piastowscy władcy nie byli tylko postaciami z banknotów. To byli gracze, czasem okrutni, czasem krótkowzroczni, a czasem wybitnie inteligentni. Zobaczysz, że mechanizmy władzy w 1025 roku nie różniły się tak bardzo od tych dzisiejszych. Brzmi górnolotnie? Może. Ale Jasienica genialnie tłumaczy, jak tamte wydarzenia ukształtowały nasz charakter narodowy i nasze miejsce w Europie. To daje taki fajny moment „aha!”, kiedy nagle zaczynasz łączyć kropki. Będę z Wami szczera: jeśli nienawidzisz historii całym sercem, ta książka może Cię nie przekonać od pierwszej strony. Ale jeśli masz w sobie choć gram ciekawości pt. „jak to się stało, że to państwo w ogóle przetrwało?”, to według mnie Jasienica jest najlepszym przewodnikiem, jakiego możesz sobie wymarzyć. To nie jest „prawda objawiona” współcześni historycy pewnie w wielu miejscach by z Jasienicą dyskutowali (i robią to). Ale nikt, tak jak on, nie potrafi sprawić, że Mieszko I czy Bolesław Krzywousty stają się postaciami z krwi i kości, a nie tylko imionami z nudnego wykładu. „Polska Piastów” w wydaniu MG to pozycja obowiązkowa na półce. Nie dlatego, że „wypada”, ale dlatego, że to po prostu kawał świetnej literatury. To książka dla tych, którzy chcą rozumieć, a nie tylko wiedzieć. Czyta się to jak dobry kryminał polityczny, w którym stawką jest istnienie całego narodu. Moja rada: Nie bój się grubości tej książki (ponad czterysta stron). Zacznij czytać, a zobaczysz, że historia Polski może być fascynująca, jeśli opowiada ją ktoś, kto naprawdę ją kochał.