Książka

Przemilczane. Seksualna praca przymusowa w czasie II wojny światowej. Wydanie rozszerzone Joanna Ostrowska

Gdy historia wielkich bitew i politycznych układów spycha na margines ludzki ból, ktoś musi odważyć się podnieść głos w imieniu zapomnianych. Książka „Przemilczane. Seksualna praca przymusowa w czasie II wojny światowej” autorstwa Joanny Ostrowskiej to wstrząsający, dogłębny i porażająco aktualny reportaż historyczny, który wyciąga na światło dzienne jeden z najbardziej bolesnych, a zarazem systematycznie zamitanych pod dywan rozdziałów minionego stulecia – losy kobiet i mężczyzn zmuszanych do świadczenia usług seksualnych na rzecz niemieckiego okupanta, w tym więźniów obozów koncentracyjnych czy robotników przymusowych. W tej lekturze najbardziej urzeka mnie tytaniczna praca badawcza autorki oraz jej niezwykła wrażliwość etyczna. Ostrowska nie szuka taniej sensacji, lecz z ogromnym szacunkiem pochyla się nad historiami ofiar, przywracając im podmiotowość i imiona tam, gdzie historia usiłowała wymazać ich istnienie. Styl pisania jest surowy, pełen powściągliwości, a jednocześnie uderza z ogromną, emocjonalną siłą. Jedynym elementem, który sprawia, że przez tę pozycję nie da się przejść lekko, jest potężny, przytłaczający ładunek emocjonalny – to lektura bolesna, wymagająca zatrzymania się i głębokiej refleksji nad ciemną stroną ludzkiej natury. Moja ogólna ocena to mocne 9,5/10 za fundamentalne świadectwo prawdy i przełamanie wieloletniego tabu. Ta pozycja to absolutny „must-read” dla każdego, kto interesuje się historią XX wieku i chce poznać jej najbardziej ukryte, tragiczne karty.

„Przemilczane. Seksualna praca przymusowa w czasie II wojny światowej. Wydanie rozszerzone” autorstwa Joanny Ostrowskiej (Wydawnictwo Znak Literanova) Książka otrzymana w ramach współpracy barterowej. Książka opowiada o kobietach zmuszanych do pracy seksualnej podczas II wojny światowej, m.in. w obozowych domach publicznych. Pokazuje mechanizmy ich wykorzystywania, a także powojenne losy ofiar, które zamiast wsparcia często spotykały się ze wstydem, napiętnowaniem i milczeniem. „Przemilczane” było dla mnie lekturą wstrząsającą. Sam temat zainteresował mnie przede wszystkim dlatego, że wydawało mi się, iż o II wojnie światowej zostało już powiedziane niemal wszystko. Tymczasem okazało się, że istnieją całe obszary historii, o których wciąż mówi się bardzo niewiele. Jednym z nich jest właśnie przymusowa praca seksualna. Jak wynika z książki, kobiety pracujące w takich „domach uciech” znajdowały się w niezwykle trudnej sytuacji. Nie otrzymywały praktycznie żadnego szacunku ani ochrony, będąc zakładniczkami systemu, który traktował ich ciała wyłącznie do wykorzystania. Były między młotem a kowadłem - wykorzystywane przez Niemców, a jednocześnie narażone na przemoc i pogardę ze strony Polaków. Szczególnie wstrząsające i zapadające w pamięć były dla mnie fragmenty dotyczące wykorzystywania kobiet przez więźniów obozowych. Wielokrotnie opisywano już sytuację więźniów, którzy przeżyli obozowy koszmar. Tymczasem kobiety zmuszane do świadczenia usług seksualnych również doświadczały niewyobrażalnej przemocy, a ich sytuacja była dodatkowo obciążona ogromnym napiętnowaniem. Zdarzało się, że więźniowie wyładowywali na nich swoją frustrację i agresję. A z każdym rozdziałem było tylko gorzej - przemoc seksualna, piętnowanie, ocenianie, choroby weneryczne, a nawet śmierć będąca konsekwencją zakażenia. Ustalone godziny pracy i liczba klientów, których mogło być nawet siedmiu w ciągu godziny. Wszystko to tworzy makabryczny obraz systemu, w którym ciało kobiety było narzędziem eksploatowanym do granic możliwości, a za „usługi” nie zawsze otrzymywała nawet wynagrodzenie. Książka jest ogromną cegłą wypełnioną po brzegi cytatami, dokumentami, sprawozdaniami i raportami. Autorka wykonała ogromną pracę, aby ten temat ujrzał światło dzienne. Nie była to łatwa lektura, a dodatkowym problemem była ogromna szczegółowość przedstawionych informacji, które po pewnym czasie potrafiły po prostu ulatywać z pamięci. Trudno było czerpać z tej książki przyjemność, ale zdecydowanie nie taki jest jej cel. „Przemilczane” to przede wszystkim ogromny zastrzyk wiedzy na temat fragmentu historii, który przez lata był pomijany w opowieściach o II wojnie światowej. Ja zdecydowanie polecam „Przemilczane” jako wstrząsającą lekturę, która otwiera oczy na nieznane lub przemilczane aspekty historii i pozwala spojrzeć na dobrze znane wydarzenia z zupełnie innej perspektywy.